Τι είναι η μόχλευση (leverage);
Με λίγα λόγια
Η μόχλευση (leverage) είναι η δυνατότητα να ανοίγεις θέση μεγαλύτερης αξίας από το κεφάλαιο που δεσμεύεις, μέσω δανεισμού ή παραγώγων. Μεγεθύνει τόσο τα πιθανά κέρδη όσο και τις ζημιές.
Φαντάσου ότι κρατάς έναν μοχλό: με μικρότερη δύναμη μετακινείς μεγαλύτερο βάρος, αλλά αν σου ξεφύγει, το βάρος δεν μικραίνει. Στις συναλλαγές crypto, ο πολλαπλασιαστής της μόχλευσης, όπως 5x ή 10x, δείχνει πόσο μεγαλύτερη είναι η αξία της θέσης σου από το κεφάλαιο που τη στηρίζει.
Για παράδειγμα, δεσμεύεις 100 ευρώ ως περιθώριο ασφάλισης (margin) και ανοίγεις θέση αγοράς αξίας 1.000 ευρώ με μόχλευση 10x. Αν η τιμή ανέβει κατά 2%, το κέρδος είναι περίπου 20 ευρώ, δηλαδή 20% πάνω στα 100 ευρώ σου. Αν πέσει κατά 2%, η ζημιά είναι αντίστοιχα 20 ευρώ. Το παράδειγμα αφορά γραμμικό συμβόλαιο και δεν περιλαμβάνει προμήθειες ή άλλες χρεώσεις.
Στο margin trading η μεγαλύτερη θέση συνήθως στηρίζεται σε δανεισμό. Στα παράγωγα, όπως τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης (futures), αποκτάς έκθεση στην κίνηση της τιμής μέσω συμβολαίου, χωρίς απαραίτητα να δανείζεσαι ή να κατέχεις το ίδιο το κρυπτονόμισμα.
Γιατί έχει σημασία
Η μόχλευση πολλαπλασιάζει την επίδραση της μεταβολής της τιμής στο κεφάλαιό σου, όχι την ακρίβεια της πρόβλεψής σου. Μια κίνηση που στην αγορά άμεσης παράδοσης (spot) θα σήμαινε μια περιορισμένη απώλεια αξίας μπορεί σε μοχλευμένη θέση να εξαντλήσει γρήγορα το περιθώριο ασφάλισης.
Χρησιμοποιείται και για αντιστάθμιση κινδύνου, δηλαδή για να περιοριστεί η επίδραση μιας δυσμενούς κίνησης σε άλλη θέση. Εμείς θεωρούμε κρίσιμη τη διάκριση: η χρησιμότητα του εργαλείου δεν μειώνει τον κίνδυνό του.
Τι να προσέξεις
Αν το διαθέσιμο περιθώριο πέσει κάτω από το απαιτούμενο όριο, η πλατφόρμα μπορεί να κλείσει αναγκαστικά τη θέση. Αυτή είναι η ρευστοποίηση (liquidation). Με μόχλευση 10x, δεν έχεις εγγυημένο περιθώριο δυσμενούς κίνησης 10%: η ρευστοποίηση συνήθως έρχεται νωρίτερα, λόγω των απαιτήσεων διατήρησης περιθωρίου και των χρεώσεων.
Στο απομονωμένο περιθώριο (isolated margin), η εξασφάλιση περιορίζεται στη συγκεκριμένη θέση. Στο κοινό περιθώριο (cross margin), μπορεί να χρησιμοποιηθεί και άλλο διαθέσιμο υπόλοιπο του σχετικού λογαριασμού. Οι ακριβείς κανόνες εξαρτώνται από την πλατφόρμα. Επίσης, μια εντολή stop loss δεν εγγυάται εκτέλεση στην επιλεγμένη τιμή όταν η αγορά κινείται απότομα.