Τι είναι το order book (βιβλίο εντολών);

Σκέψου έναν πίνακα αγγελιών όπου οι μισοί γράφουν «αγοράζω μέχρι τόσο» και οι υπόλοιποι «πουλάω από τόσο». Κάπως έτσι λειτουργεί το βιβλίο εντολών, μόνο που ενημερώνεται συνεχώς καθώς μπαίνουν, εκτελούνται ή ακυρώνονται εντολές.

Κάθε βιβλίο αφορά ένα συγκεκριμένο ζεύγος συναλλαγών, όπως BTC/EUR, στη συγκεκριμένη πλατφόρμα. Στη μία πλευρά βρίσκονται οι προσφορές αγοράς (bids) και στην άλλη οι προσφορές πώλησης (asks). Η υψηλότερη τιμή αγοράς και η χαμηλότερη τιμή πώλησης είναι οι καλύτερες διαθέσιμες προσφορές. Η μεταξύ τους διαφορά λέγεται spread. Συνήθως, η οθόνη συγκεντρώνει τις ποσότητες όλων των εντολών που βρίσκονται στην ίδια τιμή.

Έστω ότι, σε ένα υποθετικό βιβλίο, πωλούνται 100 token στα 2 ευρώ και άλλα 100 στα 2,10 ευρώ. Μια εντολή αγοράς στην αγορά (market order) για 150 token θα πάρει πρώτα τα 100 φθηνότερα και μετά 50 από το επόμενο επίπεδο, εφόσον οι προσφορές παραμένουν διαθέσιμες. Αντίθετα, μια εντολή με όριο τιμής (limit order) αγοράς στα 2 ευρώ δεν θα αγοράσει ακριβότερα· το ανεκτέλεστο μέρος της μπορεί να παραμείνει στο βιβλίο, ανάλογα με τις ρυθμίσεις της.

Γιατί έχει σημασία

Η τιμή που βλέπεις στο γράφημα δεν σου λέει πόσα νομίσματα μπορείς να ανταλλάξεις κοντά σε αυτήν. Το βάθος του βιβλίου, δηλαδή οι διαθέσιμες ποσότητες στα διαφορετικά επίπεδα τιμών, βοηθά να καταλάβεις τη ρευστότητα της συγκεκριμένης αγοράς.

Όταν υπάρχουν λίγες διαθέσιμες ποσότητες, μια μεγαλύτερη εντολή μπορεί να εκτελεστεί σε αρκετές διαφορετικές τιμές. Έτσι προκύπτει ολίσθηση (slippage), δηλαδή απόκλιση από την αναμενόμενη τιμή εκτέλεσης. Εμείς θεωρούμε το βιβλίο χρήσιμο για να καταλάβουμε τις συνθήκες εκτέλεσης, όχι για να μαντέψουμε την επόμενη κίνηση της τιμής.

Τι να προσέξεις

Οι εκκρεμείς εντολές δεν είναι ολοκληρωμένες συναλλαγές. Μια μεγάλη εντολή αγοράς μπορεί να ακυρωθεί πριν εκτελεστεί. Τα λεγόμενα «τείχη» αγοράς ή πώλησης επομένως δεν εγγυώνται ότι η τιμή θα σταματήσει εκεί.

Επίσης, βλέπεις μόνο τη συγκεκριμένη αγορά της πλατφόρμας, όχι ολόκληρη την αγορά του νομίσματος. Η εικόνα μπορεί να αλλάξει μέχρι να φτάσει η δική σου εντολή, ενώ ορισμένες ποσότητες ενδέχεται να μην εμφανίζονται πλήρως.