Παλαιά κέρδη crypto στην ΑΑΔΕ: τι προβλέπει το νομοσχέδιο
Τα παλαιά κέρδη από crypto αποκτούν προτεινόμενη διαδικασία δήλωσης, αλλά η πληρωμή φόρου δεν κλείνει κάθε εκκρεμότητα.
Το νομοσχέδιο που κατατέθηκε στις 26 Οκτωβρίου 2026 προτείνει οικειοθελή δήλωση παλαιών κερδών από crypto από φυσικά πρόσωπα, με φόρο υπεραξίας 10% και προθεσμία δώδεκα μηνών από την έναρξη ισχύος του νόμου. Στις 4 Νοεμβρίου 2026 είναι προγραμματισμένο για συζήτηση και ψήφιση, χωρίς να έχει επιβεβαιωθεί ψήφιση ή δημοσίευση σε ΦΕΚ: περιγράφουμε προτάσεις, όχι ήδη ισχύουσα ρύθμιση.
Τι ισχύει σήμερα για τη φορολογία crypto;
Η απουσία ξεκάθαρου ειδικού πλαισίου δεν σημαίνει ότι κάθε παλαιό εισόδημα από crypto ήταν αφορολόγητο. Η αντιμετώπισή του εξαρτάται από τα πραγματικά περιστατικά και την υφιστάμενη νομοθεσία.
Στην απόφαση 2407/2026 της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών, ποσό 620.323 ευρώ που αποδόθηκε σε μεταβίβαση Bitcoin δεν έγινε δεκτό στον κωδικό 659 του Ε1 ως απαλλασσόμενο ή ειδικά φορολογημένο εισόδημα. Είναι απόφαση συγκεκριμένης υπόθεσης, όχι γενικός κανόνας για κάθε συναλλαγή.
Η διαδρομή του νομοσχεδίου μέχρι τον έλεγχο της 4ης Νοεμβρίου είναι η εξής:
- 7 Οκτωβρίου 2026 Δημοσιοποιήθηκε το σχέδιο διαβούλευσης από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
- 26 Οκτωβρίου 2026 Κατατέθηκε το νομοσχέδιο στη Βουλή.
- 4 Νοεμβρίου 2026 Προγραμματίστηκε συζήτηση και ψήφιση. Δεν έχει επιβεβαιωθεί ολοκλήρωση της νομοθέτησης.
Χρησιμοποιούμε την αρίθμηση του κατατεθέντος νομοσχεδίου. Οι παλαιότερες αναφορές σε συντελεστή 15% αναδρομικά από το 2025 αφορούσαν προηγούμενο σχεδιασμό.
Ποιον αφορά η δήλωση παλαιών κερδών;
Το άρθρο 49 αφορά φυσικά πρόσωπα με παλαιά κέρδη μεταβίβασης ή εισοδήματα από δανεισμό crypto, παροχή ρευστότητας, καλλιέργεια αποδόσεων (yield farming), staking και δημιουργία μπλοκ μέσω forging.
Η ανάλυση του TaxHeaven, διαβάζοντας τη διάταξη μαζί με τη μεταβατική πρόβλεψη, θεωρεί ότι καλύπτονται συναλλαγές έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Αυτό χρειάζεται επιβεβαίωση στο τελικό κείμενο και στην εφαρμοστική απόφαση της ΑΑΔΕ.
Δεν προβλέπεται αντίστοιχη ειδική διαδικασία για εταιρείες. Ούτε ο συντελεστής 10% ούτε το όριο των 500 ευρώ μεταφέρονται αυτομάτως στις επιχειρήσεις, που εξετάζουν έσοδα, δαπάνες και αποτιμήσεις με τους δικούς τους φορολογικούς και λογιστικούς κανόνες.
Πόσος φόρος προτείνεται για τα παλαιά crypto;
Η προτεινόμενη φορολογία διαχωρίζει την υπεραξία μεταβίβασης από τις αποδόσεις που αντιμετωπίζονται ως τόκοι.
| Κατηγορία | Προτεινόμενη μεταχείριση |
|---|---|
| Κέρδη μεταβίβασης | 10%, με υπολογισμό βάσει του νέου άρθρου 42Β του Ν. 4172/2013 |
| Εισόδημα από staking, δανεισμό και συναφείς αποδόσεις | 15% ως τόκοι, βάσει των άρθρων 37 και 40 |
Αγοράσατε crypto για 30.000 ευρώ και τα πουλήσατε το 2025 για 40.000 ευρώ; Με τεκμηριωμένο κόστος, χωρίς άλλες σχετικές συναλλαγές και εφόσον ψηφιστεί έτσι η διάταξη, το κέρδος των 10.000 ευρώ αντιστοιχεί σε φόρο 1.000 ευρώ.
Η δήλωση προτείνεται να υποβάλλεται εντός δώδεκα μηνών από την έναρξη ισχύος του νόμου και ο φόρος να καταβάλλεται εφάπαξ εντός 60 ημερών από την υποβολή. Συγκεκριμένη ημερομηνία λήξης δεν μπορεί ακόμη να υπολογιστεί.
Η εμπρόθεσμη πληρωμή συνδέεται με απαλλαγή από πρόστιμα και τόκους του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας για την αρχική παράλειψη. Υπάρχει όμως διατυπωτική ασάφεια: ενώ περιλαμβάνονται παλαιές αποδόσεις staking, οι λειτουργικές προβλέψεις δήλωσης και απαλλαγής αναφέρονται ειδικότερα σε υπεραξία μεταβίβασης. Η ίδια διαδικαστική προστασία για κάθε ανταμοιβή χρειάζεται διευκρίνιση.
Τι αναγνωρίζεται για την κάλυψη τεκμηρίων;
Το άρθρο 49 παράγραφος 4 αναγνωρίζει μέσω της ειδικής διαδικασίας το δηλωμένο κέρδος και τις επιλέξιμες δηλωμένες αποδόσεις για την κάλυψη τεκμηρίων των άρθρων 31–32, όχι το επιστρεφόμενο κόστος αγοράς.
Στο προηγούμενο παράδειγμα, εξετάζονται τα 10.000 ευρώ κέρδους, όχι και τα 30.000 ευρώ αρχικού κεφαλαίου. Αυτό δεν μετατρέπει το κεφάλαιο σε φορολογητέο εισόδημα. Σημαίνει ότι η ειδική ρύθμιση δεν το αναγνωρίζει για αυτόν τον σκοπό και ότι η ΑΑΔΕ μπορεί να ερευνήσει την προέλευσή του.
Η καταβολή φόρου δεν καταργεί τον έλεγχο και δεν αποτελεί γενική αμνηστία για την προέλευση χρημάτων.
Πώς υπολογίζεται η υπεραξία και τι αλλάζει από το 2027;
Τα άρθρα 48 και 50 προτείνουν νέο άρθρο 42Β στον Ν. 4172/2013 και συντελεστή 10% στο άρθρο 43, με βασική εφαρμογή από το φορολογικό έτος 2027. Ο φορολογικός ορισμός των κρυπτοστοιχείων δεν περιορίζεται, κατά την αιτιολογική έκθεση, σε όσα ρυθμίζει ο MiCA.
Κόστος αγοράς και όριο 500 ευρώ
Το κέρδος προκύπτει από την αξία μεταβίβασης μείον το κόστος απόκτησης, συνυπολογίζοντας άμεσα έξοδα. Για διαδοχικές αγορές προβλέπεται μέση τιμή κτήσης, ενώ όταν το κόστος δεν προσδιορίζεται θεωρείται μηδενικό.
Ετήσιο καθαρό κέρδος έως 500 ευρώ απαλλάσσεται. Πάνω από αυτό το όριο φορολογείται ολόκληρο: στα 600 ευρώ ο φόρος είναι 60 ευρώ, όχι 10. Ετήσια ζημία που υπερβαίνει τα 500 ευρώ μεταφέρεται για πέντε έτη, αποκλειστικά έναντι μελλοντικών κερδών μεταβίβασης crypto. Ζημία ακριβώς 500 ευρώ δεν καλύπτει αυτή τη διατύπωση.
Αγορά 4.000 ευρώ και πώληση 10.000 ευρώ δίνουν ενδεικτικά φόρο 600 ευρώ. Χωρίς προσδιορίσιμο κόστος, ο φόρος γίνεται 1.000 ευρώ. Στοιχεία παρόχων και δεδομένα από το κατανεμημένο καθολικό (distributed ledger) μπορούν να στηρίζουν τις αξίες.
Για τη μέση τιμή, δύο αγορές από 0,5 BTC με συνολικά κόστη 30.100 και 40.100 ευρώ δίνουν κόστος 70.200 ευρώ ανά BTC. Πώληση 0,4 BTC για 32.000 ευρώ, με έξοδο 80 ευρώ, δίνει ενδεικτικά κέρδος 3.840 ευρώ και φόρο 384 ευρώ. Ο ακριβής χειρισμός των εξόδων μεταβίβασης χρειάζεται εφαρμοστική διευκρίνιση.
Staking, mining και ανταλλαγές crypto
Το άρθρο 47 αντιμετωπίζει τις σχετικές αποδόσεις ως τόκους, με αποτίμηση κατά τη συναλλαγή. Ανταμοιβή staking αξίας 1.000 ευρώ συνεπάγεται ενδεικτικά φόρο 150 ευρώ. Μεταγενέστερη πώλησή της στα 1.600 ευρώ δημιουργεί κέρδος 600 ευρώ και φόρο 60 ευρώ, εφόσον πληρούνται οι ετήσιες προϋποθέσεις.
Για μη επιχειρηματική εξόρυξη (mining), η αιτιολογική έκθεση προβλέπει μη φορολόγηση κατά τη δημιουργία ή λήψη και μηδενικό κόστος στη μεταβίβαση. Δεν υπάρχει αυτοτελής ρητός κανόνας mining στο άρθρο 42Β. Για ανταλλαγές crypto με crypto δηλώνεται πρόθεση μη φορολόγησης, αλλά το νομοθετικό κείμενο και η παρακολούθηση του κόστους χρειάζονται αποσαφήνιση.
Αγορές, συχνές συναλλαγές και λοιπές αλλαγές
Φορολογητέα μεταβίβαση μπορεί να υπάρχει χωρίς τραπεζική ανάληψη, όπως σε αγορά αγαθών ή εισφορά σε εταιρικό κεφάλαιο. Το άρθρο 46 εντάσσει τις αγορές crypto στα τεκμήρια απόκτησης από το 2027.
Το άρθρο 45 εξαιρεί τα συγκεκριμένα κρυπτοστοιχεία από το αυτόματο τεκμήριο συστηματικής δραστηριότητας των τριών ομοειδών συναλλαγών σε έξι μήνες. Δεν χαρακτηρίζει κάθε πραγματική επιχείρηση ιδιωτική επένδυση.
Το άρθρο 44 αποτιμά εργασιακές παροχές crypto σε ευρώ κατά τη συναλλαγή. Τα άρθρα 51–53 ρυθμίζουν κληρονομιές και δωρεές με φορολογική υποχρέωση από 1 Ιανουαρίου 2027, ως άυλη κινητή περιουσία εξωτερικού και με αξία προηγούμενης ημέρας. Προβλέπονται αντίστοιχες βάσεις κτήσης, ενώ τα άρθρα 54 και 57 προτείνουν απαλλαγές από ψηφιακό τέλος συναλλαγής και, για την οριζόμενη προηγούμενη περίοδο, χαρτόσημο.
Τι δηλώνετε στην ΑΑΔΕ και σε ποιους κωδικούς;
Δεν έχει οριστεί επιβεβαιωμένο ειδικό έντυπο, ηλεκτρονική διαδρομή ή κωδικός για τη διαδικασία του άρθρου 49. Προβλέπεται απόφαση της ΑΑΔΕ.
- Συγκεντρώστε ιστορικό αγορών, πωλήσεων, ανταμοιβών, προμηθειών και μεταφορών.
- Συμφωνήστε ανταλλακτήρια, προσωπικά πορτοφόλια και τραπεζικές κινήσεις.
- Διαχωρίστε με λογιστή υπεραξίες, αποδόσεις και επιχειρηματική δραστηριότητα.
- Ελέγξτε τελικό νόμο και οδηγίες πριν επιλέξετε δήλωση και πληρωμή.
Το Ε1 αφορά φυσικά πρόσωπα, το Ε3 επιχειρηματική δραστηριότητα όπου απαιτείται και το έντυπο Ν εταιρείες. Οι αποφάσεις Α.1062/2026, δημοσιευμένη στις 9 Μαρτίου 2026, και Α.1048/2026 αφορούν τις αντίστοιχες δηλώσεις του 2025, όχι την ειδική διαδικασία.
Οι κωδικοί 659, 865–866, 781–782 και 743–744 δεν αποτελούν επιβεβαιωμένη λύση για crypto. Ούτε οι προθεσμίες 24 και 31 Ιουλίου 2026 της Α.1140/13-07-2026, για τις αντίστοιχες δηλώσεις του 2025, είναι προθεσμίες της προτεινόμενης ρύθμισης.
Επισημαίνουμε τα εξής
- Ξένο ανταλλακτήριο δεν σημαίνει φορολογική αορατότητα. Η DAC8, Οδηγία (ΕΕ) 2023/2226, ενσωματώθηκε με τον Ν. 5301/2026, ΦΕΚ Α΄74/15.05.2026, ιδίως άρθρα 8 και 22, και κοινοποιήθηκε με την Ο.3023/28.05.2026.
- Πρώτο έτος αναφοράς είναι το 2026 και οι πρώτες ανταλλαγές μεταξύ αρχών προβλέπονται έως 30 Σεπτεμβρίου 2027. Δεν είναι προθεσμία δήλωσης ούτε απόδειξη πλήρους ιστορικού προηγούμενων ετών. Ο Ν. 5273/2026 κύρωσε επίσης τη συμφωνία CARF του ΟΟΣΑ.
- Ο MiCA, Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1114, εφαρμόζεται πλήρως από 30 Δεκεμβρίου 2024, με ελληνικά εποπτικά μέτρα στον Ν. 5193/2025. Δεν καθορίζει φόρο εισοδήματος.
- Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1624 εφαρμόζεται γενικά από 10 Ιουλίου 2027. Το άρθρο 40 αφορά ελέγχους κινδύνου για αυτοδιαχειριζόμενες διευθύνσεις, χωριστά από τη φορολογική δήλωση.
- Ο ΦΠΑ εξετάζεται χωριστά: η απόφαση Hedqvist, C-264/14, απαλλάσσει την ανταλλαγή Bitcoin με συμβατικό νόμισμα, όχι κάθε υπηρεσία ή αγορά με crypto.
- Εκκρεμούν διευκρινίσεις για ήδη δηλωμένα ποσά, ελέγχους, χαμένα αρχεία, airdrops, forks, φορολογική κατοικία και πίστωση ξένου φόρου.
Η άποψή μας
Θεωρούμε θετικό ότι προτείνεται συγκεκριμένη διαδικασία, αλλά δεν θα τη βαφτίζαμε «σβήσιμο του παρελθόντος». Χρειάζονται αποδεικτικά, τελικός νόμος και εφαρμοστικές οδηγίες. Το άρθρο δεν αποτελεί φορολογική συμβουλή· η δική σας περίπτωση χρειάζεται λογιστή.
Συχνές ερωτήσεις
Έχει αρχίσει η δωδεκάμηνη προθεσμία;
Δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί χωρίς οριστικοποίηση της νομοθέτησης και της έναρξης ισχύος.
Φορολογείται ολόκληρο το ποσό πώλησης;
Προτείνεται φορολόγηση του κέρδους. Αν όμως δεν προσδιορίζεται κόστος απόκτησης, θεωρείται μηδενικό.
Η πληρωμή αποκλείει έλεγχο προέλευσης;
Όχι. Οι ελεγκτικές αρμοδιότητες της ΑΑΔΕ παραμένουν.
Να χρησιμοποιήσω παλιούς κωδικούς του Ε1;
Όχι ως δεδομένη λύση της ειδικής διαδικασίας. Αναμένεται σχετική απόφαση της ΑΑΔΕ.